Održana 55. sjednica Savjeta za finansijsku stabilnost


08/09/2021

Danas je održana 55. sjednica Savjeta za finansijsku stabilnost, kojom je predsjedavao Radoje Žugić, guverner Centralne banke i predsjedavajući Savjeta. Sjednici su prisustvovali članovi Savjeta - Uroš Andrijašević, predsjednik Savjeta Agencije za nadzor osiguranja i Zoran Đikanović, predsjednik Komisije za tržište kapitala. Po pozivu, sjednici Savjeta prisustvovao je Predrag Marković, direktor Fonda za zaštitu depozita.


Na današnjoj sjednici su predstavljeni preliminarni rezultati nezavisne procjene kvaliteta aktive (AQR-a) bankarskog sektora u Crnoj Gori, koji daju objektivan uvid u zdravlje bankarskog sistema u zemlji. AQR je izuzetno važan instrument za procjenu stanja finansijske stabilnosti i smjera uticaja rizika, a njegovi konačni rezultati biće prezentovani na konferenciji za štampu koja će biti organizovana naredne sedmice.


U nastavku sjednice, razmatrana je Informacija o stanju finansijske stabilnosti za drugi kvartal 2021. godine


Konstatovano je da je ekonomska aktivnost u eurozoni u drugom kvartalu tekuće godine zabilježila rast od 2% u odnosu na prvi kvartal 2021, odnosno rast od 13,6% u odnosu na drugi kvartal 2020. godine. I ekonomije SAD-a i Kine su u drugom kvartalu ove godine ostvarile rast, u odnosu na prethodni kvartal, kao i na godišnjem nivou.


Što se Crne Gore tiče, prema preliminarnim podacima MONSTAT-a, ostvaren je realni pad BDP-a od 6,4% u prvom kvartalu 2021. u poređenju sa istim periodom 2020. godine. Prognoze međunarodnih institucija (MMF, Svjetska banka i Evropska komisija) ukazuju na očekivani rast BDP-a u tekućoj godini.


U poređenju sa istim periodom 2020. godine, u drugom kvartalu 2021. je zabilježen rast industrijske proizvodnje (10,6%) i prometa u trgovini na malo (22,5%). Turizam je zabilježio značajan oporavak, pa je tako broj dolazaka turista, prema preliminarnim podacima, u prvih šest mjeseci 2021. godine, bio za 61% viši u odnosu na isti period prethodne godine, a broj noćenja za 115,5%. 


Izvorni prihodi budžeta za prvih šest mjeseci 2021. godine, prema preliminarnim podacima Ministarstva finansija i socijalnog staranja, bili su za 1,8% viši od planiranih, odnosno za 5,3% viši u odnosu na uporedni period prethodne godine. Budžetski rashodi bili su za 8,3% niži u odnosu na plan, odnosno za 1,5% niži u poređenju sa prvih šest mjeseci 2020. godine. Kao rezultat ovih kretanja, budžetski deficit za šest mjeseci ove godine bio je za 38,4% niži od plana, odnosno za 25,1% niži u poređenju sa istim periodom prethodne godine.


Stanje na bankarskom tržištu u prvoj polovini 2021. godine karakterisalo je rast aktive, kapitala i depozita, dok je zabilježen blagi rast učešća nekvalitetnih kredita u ukupnim kreditima, tj. NPL-a koji je, na kraju drugog kvartala ove godine, iznosio 5,7%, što je 0,25 procentnih poena više u odnosu na kraj prvog kvartala. Ovo je direktna posljedica krize izazvane pandemijom COVID-19, koja je snažno pogodila domaću ekonomiju i prelila se na finansijski sektor, gdje je njen uticaj značajno ograničen i ublažen, zahvaljujući mjerama koje je CBCG blagovremeno implementirala. 


U drugom kvartalu ove godine zabilježen je nastavak rasta kreditne aktivnosti banaka. U prvih šest mjeseci 2021. privredi je odobreno 266,8 miliona eura novih kredita, što je za 22,1% više u odnosu na isti period 2020. godine.


Direktor Fonda za zaštitu depozita upoznao je članove Savjeta sa podacima o raspoloživim sredstvima Fonda. Postojeća sredstva, uz raspoloživu kreditnu liniju EBRD-a, predstavljaju dodatnu garanciju za sigurnost depozita.


Savjet je zaključio da je stabilnost finansijskog sistema na kraju drugog kvartala 2021. unaprijeđena u poređenju sa stanjem na kraju istog perioda prošle godine, ali da postoje rizici koje treba pomno pratiti i kojima treba adekvatno upravljati u cilju očuvanja postignute stabilnosti.